Onderzoek en ontwikkeling (R&D)
R&D
Onderzoek en ontwikkeling spelen bij DSM een sleutelrol bij het realiseren van onze innovatiestrategie. Het grootste deel van onze totale jaarlijkse R&D-uitgaven heeft betrekking op R&D-programma’s voor specifieke bedrijfsactiviteiten. Daarnaast hebben wij ook een Corporate Research Program waarmee wij de technologische competenties opbouwen en versterken die wij nodig hebben voor de uitvoering van onze ontwikkelingsprojecten.
De uitgaven voor R&D bedroegen in 2007 €342 miljoen (4,2% van de netto-omzet), een toename met 7% vergeleken met de €327 miljoen (4,2% van de netto-omzet) die in 2006 werd uitgegeven. In de voor 2007 gerapporteerde R&D-uitgaven zijn de bijbehorende uitgaven op het gebied van intellectuele eigendom (Intellectual Property, IP) begrepen. Dit is voortaan de standaard wijze van rapporteren. Om vergelijking met 2006 mogelijk te maken zijn in het overzicht van R&D-uitgaven voor 2006 de IP-uitgave verwerkt.
De R&D-uitgaven in het cluster Nutrition bedroegen €136 miljoen, tegenover €140 miljoen in 2006. De R&D-uitgaven in het cluster Pharma lagen op een niveau van €68 miljoen (2006: €59 miljoen). In het cluster Performance Materials bedroegen de R&D-uitgaven €131 miljoen (2006: €115 miljoen) en bij Industrial Chemicals was dit €23 miljoen (2006: €21 miljoen). Ultimo 2007 waren in totaal 2.130 medewerkers werkzaam in R&D-activiteiten, oftewel ongeveer 9% van het totale aantal medewerkers.
Onze R&D-activiteiten kennen een grote organisatorische en geografische spreiding. Om de synergie en kennisuitwisseling binnen de hele onderneming te waarborgen, hebben we een Global Virtual Lab ingericht. Competenties, projecten en projectportfolio’s en human resources worden op concernniveau gemanaged. Hierdoor zijn we in staat ons innovatieproces op efficiënte wijze aan te sturen. In 2007 hebben we de belangrijkste competentiegebieden voor de onderneming vastgesteld; de ontwikkeling van competenties op concernniveau zal hierop worden toegespitst. We zien veel technologische synergie tussen Life Sciences en Materials Sciences, de twee belangrijkste aandachtsgebieden.
In 2007 hebben we grote vooruitgang geboekt bij het opzetten van een concernbreed Open Innovatieproces, waarin interne en externe samenwerking, licensing, venturing, spinning-in en spinning-out een belangrijke rol spelen. In lijn met onze open innovatiebenadering vindt er bij onze R&D-activiteiten voortdurend interactie met de buitenwereld plaats.
De implementatie van ons nieuwe Innovation Awards Program, waarmee we uitzonderlijke prestaties van onze eigen medewerkers en van externe experts in de schijnwerpers zetten en belonen, werd in 2007 met succes voltooid. Deze Awards zijn een belangrijk middel om innovatie te bevorderen en zijn daarnaast een nuttig instrument voor inspirerend human resource management.
Onze belangrijkste prijs voor uitzonderlijke teamprestaties op innovatiegebied is de DSM Innovation Award. In 2007 ging deze prijs naar een combinatieteam van DSM Pharmaceutical Products en DSM Anti-Infectives dat voor een belangrijke farmaceutische klant een groot probleem oploste door van een enzym dat voorheen uit varkenslever moest worden gewonnen (pig liver esterase, PLE) een recombinante versie te ontwikkelen die dierlijk PLE kan vervangen. Dit was het resultaat van intensief multidisciplinair ontwikkelingswerk dat – in recordtijd – op meerdere locaties werd uitgevoerd.
De DSM Nutrition Award is een van de prijzen die we uitreiken aan externe specialisten. De prijs wordt tweejaarlijks uitgereikt, waarbij beurtelings de onderzoeksgebieden menselijke voeding en diervoeding aan bod komen. In 2007 ging de DSM Nutrition Award naar dr. R. John Wallace van het Rowett Research Institute in Aberdeen, Schotland, voor zijn baanbrekende onderzoek op het gebied van diervoeding. Dr. Wallace is een van de meest vooraanstaande experts ter wereld op het gebied van voeding voor herkauwers en heeft meer dan 150 wetenschappelijke publicaties op zijn naam staan, die van grote invloed zijn geweest op het onderzoek op dit gebied. Dr. Wallace ontving de prijs tijdens de 58e Jaarvergadering van de European Association for Animal Production, die op 28 augustus 2007 in Dublin (Ierland) werd gehouden.
De DSM Science & Technology Awards voor uitmuntend promotieonderzoek door promovendi werden in 2007 voor het eerst uitgereikt in twee Europese regio’s. De winnaars waren de Nederlandse onderzoekster Maaike Kroon van de Technische Universiteit Delft en de Duitse onderzoeker Bernd Bodenmiller van het Zwitserse Federale Instituut voor Technologie in Zürich.
Maaike Kroon kreeg de prijs voor haar promotieonderzoek op het gebied van gecombineerde reacties en scheidingsprocessen. Bernd Bodenmiller kreeg de prijs voor zijn promotieonderzoek naar proteomica (de studie van eiwitten in een cel).
In het Corporate Research Program worden niet alleen competenties opgebouwd maar wordt ook het fundament gelegd voor nieuwe ontwikkelingen door de verschillende R&D-groepen binnen de onderneming. In 2007 werden in het kader van het Corporate Research Program diverse projecten uitgevoerd in de zes belangrijkste competentiegebieden van DSM: Advanced Synthetic Methods, het Biotechnology Platform, het Nutrition Platform, Chemistry & Technology of Polymers & Resins, het Materials Science Platform en Process Technology & Process Design.
Scientific Advisory Board
DSM heeft een internationale wetenschappelijke adviesraad (Scientific Advisory Board) ingesteld die nauw samenwerkt met DSM’s interne Science & Technology Council. De adviesraad bezocht in 2007 diverse DSM-locaties en voerde gesprekken met de belangrijkste onderzoekers en technologen om DSM’s competenties en huidige technologische positie in kaart te brengen. De adviesraad gaat DSM op permanente basis adviseren over wetenschappelijke en technologische aangelegenheden.
De adviesraad bestaat uit vijf vooraanstaande experts:
- Professor Bert Meijer van de Technische Universiteit Eindhoven (voorzitter)
- Professor Hannelore Daniel (Technische Universiteit München, Duitsland)
- Professor Gerhart Eigenberger (Universiteit van Stuttgart, Duitsland)
- Professor Ed Kramer (Universiteit van Californië, Santa Barbara, Verenigde Staten)
- Professor Hermann Sahm (Universiteit van Düsseldorf en Onderzoekscentrum Jülich, Duitsland)
R&D-inspanningen in het cluster Nutrition resulteerden in 2007 in de introductie van een aantal nieuwe ingrediënten die intern of in samenwerking met partners in de voedingsmiddelen-, diervoeder- en persoonlijke verzorgingsindustrie waren ontwikkeld. Voorbeelden hiervan zijn i-flex™ voor gezonde gewrichten, BeauActive™ MTP voor een direct strakkere huid en een jeugdiger uiterlijk, en Ronozyme P®, een fytase dat beter bestand is tegen hoge temperaturen, aangevuld met productvormen voor verschillende toepassingsgebieden. De innovatieve capaciteiten van het cluster Nutrition van DSM vinden steeds meer erkenning bij belangrijke producenten van voedingsmiddelen, dranken en voedingssupplementen evenals bij cosmeticafirma’s.
Een van de innovaties op het gebied van specialty ingredients is InsuVital™, een nieuw, veilig ingrediënt dat het glucoseniveau in het bloed regelt. Een ander door Food Specialties ontwikkeld product is Claristar™, een van gist afgeleid ingrediënt voor het verlagen van het tartraatgehalte in witte wijn van hoge kwaliteit.
Onze R&D in het cluster Nutrition heeft een nieuw proces ontwikkeld voor een tussenproduct voor vitamine B1. Vitamine B1 werd al in 1937 geïntroduceerd maar vormt nog steeds een uitdaging voor organisch chemici. Het door DSM uitgevonden proces vormt een belangrijke doorbraak bij de synthese van het zesring-deel van het molecuul aangezien er minder stappen nodig zijn en de atoomefficiëntie van het proces sterk wordt verbeterd.
Ook werd een nieuw proces ontwikkeld voor natrium bèta-alaninaat, het eerste commercieel toepasbare NaAla-proces waarin dankzij de combinatie van chemische en procestechnologische kennis het grondstofverbruik, het energieverbruik en de afvalproductie lager zijn dan in de gangbare processen. Verder werd een nieuwe ‘zelfklonende’, riboflavine producerende bacteriestam ontwikkeld (de eerste stam in de wereld die met een ultrahoog rendement vitamine B2 produceert), waarmee de opbrengst van vitamine B2 op een koolstofbron significant werd verbeterd en de productiviteit werd verhoogd.
R&D in het werkgebied Anti-Infectives leidde tot de succesvolle opschaling van de productie van mycofenolaat-mofetil. Er werden batches geproduceerd voor productregistratie en de eerste verkopen werden gerealiseerd. In het kader van de R&D in het werkgebied Pharmaceutical Products werd het XD™ proces ontwikkeld, waarin gebruik wordt gemaakt van een celcultuur met een hoge dichtheid aan (menselijke) PER.C6® cellen.
Een belangrijk resultaat van de R&D in het werkgebied Engineering Plastics was de ontwikkeling van PA4T, wereldwijd het eerste nieuwe polymeer dat in de 21e eeuw werd geïntroduceerd. Tevens werd Stanyl® Diablo geïntroduceerd, een innovatieve nieuwe generatie Stanyl®-typen. Een derde doorbraak was de ontwikkeling van halogeenvrije vlamvertragers, die inmiddels op de markt worden gebracht onder de merknamen Arnite® XG en Arnitel® XG.
De R&D van DSM Dyneema heeft nieuwe typen Dyneema® ontwikkeld en op de markt gebracht voor toepassing in levensbeschermende producten. In samenwerking met klanten werden de toepassingsgebieden van Dyneema®-producten verder uitgebreid. Dyneema® HB50 Unidirectional maakt het mogelijk het gewicht van kogelvrije vesten te verlagen, terwijl Dyneema® HB51 Unidirectional is geïntroduceerd voor uiterst hoogwaardige inserts in bepantseringen voor de Amerikaanse markt.
In een ander toepassingsgebied worden lichtgewicht composietplaten op basis van Dyneema® nu gebruikt ter vervanging van aluminium platen in luchtvaartproducten zoals luchtvrachtcontainers. Op gewichtsbasis zijn deze platen ten minste drie keer zo sterk als aluminium. De platen zijn bovendien twee keer zo licht als aluminium.
Voor de kooien die in aquacultuur worden toegepast zijn netten ontworpen die ervoor zorgen dat er minder vissen ontsnappen en die ook minder onderhoud vergen. Kooien op basis van Dyneema® wegen slechts een derde van de conventionele netten en hebben een kleinere twijndikte en daardoor een betere waterdoorstroming.
Een van de hoogtepunten van de R&D in het werkgebied Resins was de ontwikkeling van NeoRad®, ’s werelds eerste UV-uithardbare hars op waterbasis met de slijtweerstand, vlekbestendigheid en mechanische eigenschappen die nodig zijn voor het coaten van flexibele, veerkrachtige vloerbedekkingen (PVC en linoleum). Ook de ontwikkeling van de Turane™ harstechnologie voor de automobielmarkt betekende een grote stap voorwaarts voor DSM Resins.
In het werkgebied Elastomers wordt met de Keltan ACE™-technologie een unieke Keltan®-productlijn ontwikkeld voor toepassingen waarin vulkanisatie met behulp van peroxiden plaatsvindt (12-15% van de wereldmarkt voor EPDM). Het eerste product zal in 2008 op de markt komen. De Keltan ACE™-technologie maakt een aanzienlijke energiebesparing mogelijk bij de productie van EPDM, terwijl klanten minder peroxiden hoeven te gebruiken in het vulkanisatieproces. Peroxiden zijn gevaarlijke en onaangenaam ruikende stoffen.
De R&D-activiteiten voor Industrial Chemicals zijn voornamelijk gericht op het verbeteren van processen voor bestaande activiteiten, het ontwikkelen van nieuwe processen voor bestaande producten en het realiseren van verbeteringen op het gebied van efficiency en duurzaamheid. Het cluster Industrial Chemicals blijft met kracht werken aan de handhaving van zijn leiderschapspositie op het gebied van technologie, op basis van eigen octrooien. De R&D werkt samen met die van andere clusters waardoor er op verschillende terreinen DSM-brede synergie gerealiseerd kan worden.
Er wordt continu gezocht naar nieuwe toepassingen voor bestaande producten. De R&D voor Melamine ontwikkelde en introduceerde samen met het DSM Licensing Center Freshure®,een assortiment hoogwaardige, transparante, onder vacuüm aangebrachte barrièrecoatings voor voedselverpakkingen. Freshure®-coatings worden gemaakt met behulp van onze gepatenteerde Symphase®-technologie, waarbij melamine door middel van dampafzetting wordt aangebracht op kunststoffolie. Deze coatings verlengen de houdbaarheid van voedingsmiddelen maar bieden daarnaast ook nog diverse voordelen voor zowel verpakkingsproducenten als consumenten.